Review post

Viêm phổi là một bệnh nhiễm trùng phổ biến ở trẻ sơ sinh, xảy ra khi phổi bị viêm do vi khuẩn, virus hoặc nấm. Bệnh này có thể gây ra các triệu chứng nghiêm trọng, thậm chí nguy hiểm đến tính mạng nếu không được điều trị kịp thời. Theo thông tin từ Bệnh viện Vinmec, hàng năm có khoảng 500.000 trẻ sơ sinh dưới 5 tuổi bị mắc bệnh viêm phổi và khoảng 200.000 trẻ tử vong do biến chứng của bệnh này.

Viêm phổi ở trẻ sơ sinh là một vấn đề cấp bách cần được quan tâm và giải quyết kịp thời. Vì vậy, trong bài viết này, Ganola Mum sẽ cùng bạn tìm hiểu về cách chăm sóc trẻ sơ sinh bị viêm phổi tại nhà để giúp bé khỏi bệnh một cách an toàn và hiệu quả.

Vì sao trẻ sơ sinh bị viêm phổi?

Trẻ sơ sinh có hệ miễn dịch chưa hoàn thiện, nên dễ bị nhiễm trùng hơn người lớn. Bên cạnh đó, hệ hô hấp của trẻ sơ sinh cũng còn non yếu, dễ bị tổn thương bởi các tác nhân gây bệnh. Các tác nhân gây viêm phổi ở trẻ sơ sinh có thể là vi khuẩn, virus, nấm hoặc các tác nhân khác như khói thuốc lá và ô nhiễm môi trường.

Vì sao trẻ sơ sinh bị viêm phổi?

Nguyên nhân gây viêm phổi ở trẻ sơ sinh

Có nhiều nguyên nhân gây viêm phổi ở trẻ sơ sinh, bao gồm:

  • Vi khuẩn: Các vi khuẩn phổ biến gây viêm phổi ở trẻ sơ sinh bao gồm Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae, Staphylococcus aureus.
  • Virus: Các virus phổ biến gây viêm phổi ở trẻ sơ sinh bao gồm virus cúm, virus hợp bào hô hấp (RSV), virus adenovirus.
  • Nấm: Nấm hiếm khi gây viêm phổi ở trẻ sơ sinh, nhưng có thể xảy ra ở những trẻ có hệ miễn dịch suy yếu.
  • Khói thuốc lá: Tiếp xúc với khói thuốc lá có thể làm tăng nguy cơ mắc viêm phổi ở trẻ sơ sinh.
  • Ô nhiễm môi trường: Ô nhiễm không khí có thể làm tăng nguy cơ mắc viêm phổi ở trẻ sơ sinh.
  • Sữa mẹ: Trẻ sơ sinh được bú sữa mẹ có nguy cơ mắc viêm phổi thấp hơn so với trẻ bú sữa công thức.
  • Tiêm chủng: Tiêm chủng đầy đủ giúp bảo vệ trẻ sơ sinh khỏi nhiều loại vi khuẩn và virus gây viêm phổi.

Triệu chứng khi trẻ bị viêm phổi

Triệu chứng viêm phổi ở trẻ sơ sinh có thể khác nhau, tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng của bệnh. Tuy nhiên, có một số triệu chứng chung của bệnh này, bao gồm:

  • Sốt cao (trên 38 độ C)
  • Khó thở hoặc thở nhanh
  • Đau ngực
  • Tiếng rên khi thở
  • Mệt mỏi, buồn nôn hoặc không muốn ăn
  • Ho, hoặc có tiếng khạc nhẹ khi thở
  • Khó thở, ngưng thở hoặc gặp khó khăn trong việc hít thở

Nếu bé có bất kỳ triệu chứng nào trên, bạn nên đưa bé đi khám bác sĩ để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.

Cách chăm sóc trẻ sơ sinh bị viêm phổi

Viêm phổi ở trẻ sơ sinh là một bệnh cấp tính và yêu cầu điều trị kịp thời và hiệu quả. Nếu trẻ bị viêm phổi nhẹ, bạn có thể chăm sóc bé tại nhà theo các chỉ định của bác sĩ. Tuy nhiên, nếu bé có triệu chứng nặng và cần điều trị tại bệnh viện, bạn nên đưa bé đến cơ sở y tế gần nhất để được chăm sóc bởi các chuyên gia.

Cách chăm sóc trẻ sơ sinh bị viêm phổi
Cách chăm sóc trẻ sơ sinh bị viêm phổi

Hạ sốt cho trẻ

Nếu bé có sốt cao, bạn nên sử dụng các biện pháp để hạ sốt cho bé. Bạn có thể dùng thuốc giảm đau và hạ sốt an toàn cho trẻ như paracetamol hay ibuprofen (tuân thủ đúng liều lượng theo hướng dẫn của bác sĩ). Đồng thời, bạn cũng có thể giúp bé hạ sốt bằng cách lau mát trán, cổ và nách bằng nước ấm.

Vỗ lưng giúp trẻ bài tiết đờm

Với trẻ sơ sinh đang bị viêm phổi, việc bài tiết đờm là rất quan trọng để giúp bé khỏi bệnh. Bạn có thể vỗ lưng nhẹ nhàng cho bé để kích thích quá trình bài tiết đờm. Thực hiện theo các bước sau:

  1. Đặt bé nằm ngửa trên đùi của bạn, đầu bé hướng về phía dưới.
  2. Vỗ nhẹ vào lưng bé từ đầu đến mông, chuyển động nhẹ nhàng, không quá mạnh hay nhanh.
  3. Làm liên tục trong khoảng 5-10 phút, 2-3 lần mỗi ngày.

Lưu ý, bạn không nên vỗ lưng khi bé đang bị ho, bởi vì việc này có thể làm tăng nguy cơ bé ho ra phân hoặc nôn mửa.

Hướng dẫn trẻ ho

Viêm phổi có thể gây ra ho cho bé. Để giúp bé thoải mái hơn khi ho, bạn có thể hướng dẫn bé cách ho hiệu quả. Bạn có thể nhẹ nhàng vỗ lưng cho bé để giúp bé thoát khỏi đờm khi hoặc hướng dẫn bé cách hít thở sâu trước khi ho.

Chế độ ăn

Khi bé bị viêm phổi, hầu hết các bé sẽ không muốn ăn. Tuy nhiên, việc duy trì chế độ ăn uống đầy đủ và đủ nước là rất quan trọng để giúp bé phục hồi nhanh chóng. Nếu bé không muốn ăn, bạn có thể thử cho bé ăn từng miếng nhỏ và thường xuyên tạo điều kiện cho bé uống nước nhiều hơn.

Vệ sinh cho trẻ

Việc vệ sinh cho bé rất quan trọng trong quá trình điều trị viêm phổi. Bạn cần giữ cho bé sạch sẽ, thường xuyên lau mặt, vệ sinh mũi và các bộ phận khác của bé. Đồng thời, hạn chế tiếp xúc với các tác nhân gây bệnh như bụi bẩn, khói thuốc lá hay người bị cảm lạnh.

Yếu tố ảnh hưởng tới quá trình điều trị viêm phổi ở trẻ

Trong quá trình điều trị viêm phổi ở trẻ sơ sinh, có một số yếu tố có thể ảnh hưởng đến hiệu quả của điều trị, bao gồm:

Yếu tố ảnh hưởng tới quá trình điều trị viêm phổi ở trẻ
Yếu tố ảnh hưởng tới quá trình điều trị viêm phổi ở trẻ
  • Tuổi của trẻ: Trẻ sơ sinh dưới 6 tháng tuổi có nguy cơ mắc và biến chứng do viêm phổi cao hơn so với trẻ lớn hơn.
  • Tình trạng dinh dưỡng: Trẻ sơ sinh suy dinh dưỡng hoặc sinh non có nguy cơ mắc viêm phổi cao hơn.
  • Tiêm chủng: Những trẻ được tiêm chủng đầy đủ có nguy cơ mắc viêm phổi thấp hơn so với những trẻ không được tiêm chủng.
  • Phản ứng của trẻ với thuốc: Một số trẻ có thể có phản ứng dị ứng với thuốc điều trị viêm phổi và cần thay đổi loại thuốc khác.

Viêm phổi ở trẻ sơ sinh bao lâu thì khỏi?

Thời gian để bé khỏi bệnh tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng của bệnh và tổng thể sức khỏe của bé. Thông thường, các triệu chứng của viêm phổi ở trẻ sơ sinh sẽ giảm dần sau khi bé được điều trị đúng cách. Việc chăm sóc và theo dõi sát sao tình hình sức khỏe của bé là rất quan trọng để đảm bảo bé phục hồi hoàn toàn.

Viêm phổi nhẹ ở trẻ sơ sinh thường có thể khỏi trong vòng 1-2 tuần sau khi bắt đầu điều trị. Tuy nhiên, đối với các trường hợp nặng hơn, viêm phổi có thể kéo dài hơn và cần thời gian chăm sóc lâu hơn. Bạn nên tuân thủ đúng chỉ đạo của bác sĩ và không tự ý ngưng điều trị khi triệu chứng giảm đi.

Cách phòng bệnh viêm phổi cho trẻ

Để ngăn ngừa viêm phổi ở trẻ sơ sinh, bạn có thể thực hiện một số biện pháp phòng bệnh sau:

Cách phòng bệnh viêm phổi cho trẻ
Cách phòng bệnh viêm phổi cho trẻ
  • Vệ sinh cá nhân: Đảm bảo bé luôn sạch sẽ, thay tã đúng cách và thường xuyên. Hạn chế tiếp xúc với người bị cảm lạnh hoặc bệnh truyền nhiễm khác.
  • Tiêm chủng đầy đủ: Đảm bảo bé được tiêm chủng đầy đủ theo lịch trình để bảo vệ bé khỏi nhiều loại vi khuẩn và virus gây viêm phổi.
  • Cho bé ăn uống đủ dinh dưỡng: Dinh dưỡng cần thiết để tăng cường hệ miễn dịch cho bé, giúp bé chống lại các tác nhân gây bệnh.
  • Tránh tiếp xúc với hóa chất độc hại: Hạn chế việc sử dụng hóa chất có hại trong gia đình, đặc biệt là trong không gian sống của bé.

Việc thực hiện các biện pháp phòng bệnh này sẽ giúp giảm nguy cơ bé mắc viêm phổi và bảo vệ sức khỏe của bé.

Khi nào cần đưa trẻ bị viêm phổi đến bệnh viện?

Dưới đây là một số tình huống khi bạn cần đưa trẻ bị viêm phổi đến bệnh viện ngay lập tức:

  • Bé có khó thở nghiêm trọng, thở gấp, thở khò khè hoặc ngưng thở.
  • Bé có biểu hiện khó chịu, buồn nôn, không muốn ăn hoặc uống.
  • Sốt cao không giảm sau khi sử dụng thuốc hạ sốt.
  • Bé có biểu hiện khác bất thường như da xanh tái, môi, ngón tay hoặc ngón chân tím tái.
  • Bé có tiếng rên khi thở, hoặc tiếng khạc lạ khi thở.

Nếu bé có bất kỳ dấu hiệu trên, bạn nên đưa bé đến bệnh viện hoặc cơ sở y tế gần nhất để được kiểm tra và điều trị kịp thời.

Lưu ý khi chăm sóc trẻ sơ sinh bị viêm phổi tại nhà

Khi chăm sóc trẻ sơ sinh bị viêm phổi tại nhà, bạn cần lưu ý một số điều sau:

  • Tuân thủ đúng liều lượng thuốc: Nếu bé được bác sĩ kê đơn thuốc, hãy tuân thủ đúng liều lượng và lịch trình sử dụng thuốc.
  • Theo dõi triệu chứng: Quan sát sát sao tình hình sức khỏe của bé, ghi chép các triệu chứng hay biểu hiện bất thường để thông báo cho bác sĩ.
  • Bổ sung nước cho bé: Đảm bảo bé uống đủ nước để giữ cho cơ thể luôn được cân bằng nước.
  • Giữ cho bé ấm áp: Đặc biệt vào mùa đông, hãy giữ cho bé ấm áp để tránh tình trạng cảm lạnh.

Việc chăm sóc đúng cách và đủ chu đáo sẽ giúp bé phục hồi nhanh chóng và tránh được các biến chứng nguy hiểm.

Câu hỏi thường gặp

  • Viêm phổi có nguy hiểm không?

Viêm phổi ở trẻ sơ sinh có thể gây ra nhiều biến chứng nếu không được điều trị kịp thời và đúng cách. Việc chăm sóc và theo dõi sát sao tình hình sức khỏe của bé là rất quan trọng.

Câu hỏi thường gặp
Câu hỏi thường gặp
  • Làm thế nào để ngăn ngừa viêm phổi cho trẻ?

Để ngăn ngừa viêm phổi cho trẻ, bạn cần đảm bảo bé được tiêm chủng đầy đủ, duy trì vệ sinh cá nhân cho bé và hạn chế tiếp xúc với các tác nhân gây bệnh.

  • Viêm phổi có thể tái phát không?

Viêm phổi có thể tái phát nếu bé không được chăm sóc đúng cách sau khi khỏi bệnh. Việc duy trì vệ sinh cá nhân, dinh dưỡng cân đối và tiêm chủng đầy đủ là cách tốt nhất để ngăn ngừa viêm phổi tái phát.

>>>Xem thêm:

Kết luận

Viêm phổi ở trẻ sơ sinh là một vấn đề sức khỏe nghiêm trọng và đòi hỏi sự chăm sóc kỹ lưỡng từ phía cha mẹ. Việc hiểu rõ về nguyên nhân, triệu chứng, cách chăm sóc và phòng bệnh viêm phổi cho trẻ sẽ giúp bạn bảo vệ sức khỏe của bé một cách tốt nhất. Đừng ngần ngại tham khảo ý kiến của bác sĩ và chuyên gia y tế để có những biện pháp điều trị và phòng bệnh hiệu quả nhất cho bé yêu của mình.